“Papa, huwag! Papa, huwag po!” — iyan ang mga huling katagang umalingawngaw sa tahimik na barangay ng Carig, Tuguegarao, isang gabi ng Hulyo 2024. Sa gabing iyon, nagwakas ang buhay ni Yesaya “Shaya” Balad, 16-anyos, valedictorian, at tanging anak ng mag-asawang Jude at Rebecca Balad — sa kamay ng sariling ama.

Ang kasong ito ay yumanig hindi lang sa Cagayan, kundi sa buong bansa. Isang halimbawa ng kung paanong ang init ng galit, kawalan ng kontrol, at pagkawala ng tiwala ay maaaring humantong sa pinakamadilim na trahedya sa loob mismo ng tahanan.

Isang Anak na Punô ng Pangarap

Ipinanganak noong May 24, 2008, si Shaya ay lumaking masunurin, tahimik, at masipag sa pag-aaral. Ang mga kapitbahay ay palaging humahanga sa kanya — bihira raw lumabas, palaging may dalang libro, at laging may ngiti kahit simpleng bata lamang.

Hindi marangya ang buhay ng pamilya Balad. Si Jude ay security guard, at si Rebecca naman ay isang mapagkumbabang ina na kalauna’y nangibang-bansa para magtrabaho sa Taiwan. Gusto lamang nilang maibigay kay Shaya ang kinabukasang hindi nila naranasan.

Sa elementarya pa lang, laging may medalya si Shaya. Sa kanyang graduation, siya ang valedictorian. Sa huling post niya sa Facebook, ibinahagi niya ang larawan niya suot ang kanyang mga medalya, may caption na Latin:

“Ad astra per aspera” — To the stars through hardships.

Walang nakakaalam na iyon na pala ang kanyang huling mensahe sa mundo.

Sakripisyo at Pangarap ng Isang Ina

Sa Taiwan, halos araw-araw ay overtime si Rebecca. Pagod man, lagi siyang masigla kapag natawagan ang kanyang anak.

“Anak, magtapos ka, ha. ’Yan lang ang yaman nating tunay,” lagi niyang paalala.

Madalas niyang sabihin sa mga kasamahan: “Lahat ng pagod ko, para sa kanya.” At totoo iyon — lahat ng kita niya ay ipinadadala sa pamilya, lalo na sa pag-aaral ng anak.

Ngunit habang lumalayo si Rebecca para sa kabutihan ng pamilya, tila may unti-unting bumibitaw sa loob ng kanilang tahanan.

Ang Ama na Nawala sa Direksyon

Habang mag-isa sa Pilipinas, si Jude ay napalapit sa mga bisyong nauuwi sa pag-aaksaya ng oras at pera. Madalas siyang umuwing pagod at iritable. Unti-unti, naramdaman ni Rebecca na nagbabago ang kanyang asawa.

Ayon sa mga kamag-anak, ilang ulit nang nagkaroon ng pagtatalo ang mag-asawa dahil sa isyu ng pera at tiwala. Hanggang isang araw, bago muling lumipad si Rebecca, nagdesisyon siyang buksan ng lihim na bank account para kay Shaya.

Layunin lang niyang matiyak na ang perang pinaghirapan niya ay mapupunta sa edukasyon ng anak. Ngunit ang lihim na iyon, nang mabunyag, ay naging mitsa ng galit ni Jude.

Ang Huling Video Call

Hulyo 16, 2024. Araw ng pag-alis ni Rebecca pabalik sa Taiwan. Habang nasa trabaho, tumawag si Jude sa video call. Ayon sa salaysay ng ginang, doon nila napag-usapan ang tungkol sa perang ipinadadala buwan-buwan.

“Rebecca, bakit mo ako nililihiman?”
“Hindi kita nililihiman. Ginagawa ko lang kung ano ang tama para sa anak natin.”
“Hindi mo na ako iginagalang. Para n’yo akong wala!”

Ang away na iyon, ayon sa mga kamag-anak, ay hindi na naayos. Makalipas ang walong araw — nagdilim ang lahat.

“Papa, huwag!”

Bandang alas-nuwebe ng gabi noong Hulyo 24, umuwi si Jude galing trabaho. Nilapitan niya ang kanyang anak sa bahay ng mga magulang ni Rebecca. Sabi raw niya, “Halika muna, may pag-uusapan tayo.”

Ilang minuto pa lang ang lumipas nang marinig ng mga kapitbahay ang sigaw ni Shaya:

“Papa, huwag! Papa, huwag po!”

Mabilis na tumakbo ang kanyang mga lolo’t lola papunta sa bahay, ngunit huli na ang lahat. Nakahandusay na si Shaya sa sahig, duguan, at wala nang buhay.

Ayon sa ulat ng ospital, labinlimang saksak ang tinamo ng dalaga — karamihan sa dibdib at tiyan. Ayon sa imbestigador, hindi ito gawa ng bugso lamang ng damdamin, kundi ng taong puno ng matinding galit at pagkadismaya.

Ang Pag-amin at Pagbagsak

Nang maaresto si Jude makalipas ang dalawang araw, hindi siya tumakas, hindi rin lumaban. Tahimik siyang sumuko sa mga pulis, nakayuko, at walang imik.

Sa presinto, siya mismo ang umamin:

“Ako ang pumatay… Nagdilim po ang paningin ko. Galit ako sa asawa ko, pero siya ang nando’n.”

Sinubukan niyang isisi ang lahat kay Rebecca — ngunit para sa mga kamag-anak ng biktima, malinaw na matagal nang may lamat ang relasyon. At ang galit, imbes na mapigilan, ay sumabog sa paraang walang kapatawaran.

Ang Ina na Uuwi Para sa Bangkay ng Anak

Agad pinauwi ng OWWA si Rebecca mula Taiwan. Sa paliparan, sinalubong siya ng mga kaanak — pero wala siyang ibang hinanap kundi ang kabaong ng kanyang anak.

“Anak, akala ko magtatagumpay ka… bakit ito ang sinalubong ko?”

Sa libing, halos hindi niya mabitawan ang larawan ng anak. Sa tabi ng kabaong, paulit-ulit niyang binubulong:

“Papa mo ang pumatay sa’yo, anak. Pero hindi ako magagalit. Diyos na ang bahala sa kanya.”

Pagkatapos ng Lahat

Sa loob ng kulungan, sinubukan ni Jude wakasan ang kanyang buhay — ngunit agad siyang nailigtas ng mga pulis. Ngayon, nakapiit siya sa Tuguegarao District Jail, nahaharap sa kasong parricide, na may katumbas na habambuhay na pagkabilanggo.

Si Rebecca, sa kabilang banda, ay nananatiling tahimik. Sa isang panayam, sinabi lang niya:

“Hindi ko na siya asawa. Hindi ko siya ama ng anak ko. Ang tunay na ama, nagtatanggol — hindi pumapatay.”

Isang Sigaw na Hindi Malilimutan

Hanggang ngayon, sa barangay Carig, nananatiling sariwa ang kwento ni Shaya. Ang batang may pangarap, tinapos ng sariling ama dahil sa galit at pagmamataas.

At tuwing gabi, sinasabi ng mga kapitbahay, tila may hangin na dumaraan sa lumang bahay ng mga Balad — mahina, malungkot, at pabulong:

“Papa, huwag…”

Ang kwento ni Yesaya Balad ay hindi lang isang kaso. Isa itong paalala: na ang galit, kapag hindi pinigilan, ay maaaring pumatay — hindi lang ng katawan, kundi ng bawat pag-asang itinanim ng isang inosenteng puso.