Isang malaking usapin ang muling lumutang sa social media at gobyerno ngayong linggo tungkol sa pamilya ng Senator Bongo, na diumano’y nakakakuha ng malalaking kontrata mula sa pamahalaan noong panahon ni dating Pangulong Rodrigo Duterte. Ayon sa mga dokumento at ulat mula sa Commission on Audit (COA), ang pamilya ni Senator Bongo ay kabilang sa mga nakahakot ng bilyon-bilyong proyekto sa loob ng higit isang dekada.

Sa vlog ng isang kilalang content creator, ipinaliwanag ang mga detalye at numero sa likod ng kontrobersiya. Binanggit niya na ang mga kontrata ay nakamit sa pamamagitan ng mga partnership at joint ventures sa tinaguriang “king and queen” ng pangungontrata, sina Curly at Sarah Discaya. Isa sa mga lumutang na bilang ay Php7 billion na halaga ng proyekto na na-award sa pamilya ni Bongo at sa kanilang partner companies.

Ayon sa COA records mula 2007 hanggang 2018, ang CLTG Builders, na pag-aari ni Desiderio Go, ama ni Senator Bongo, ay na-award ng 125 public works projects na nagkakahalaga ng humigit-kumulang Php4.89 billion. Sa loob ng parehong taon, 2017, nakakuha ang kumpanya ng 27 proyekto na nagkakahalaga ng Php3.2 billion, kasabay ng paglobo ng DPW budget sa Davao Region mula Php19 billion noong 2016 hanggang Php43 billion noong 2017.

Hindi lamang CLTG Builders ang nasasaklaw. Ang Alfredo Builders and Supply, pag-aari ng half-brother ni Bongo na si Alfredo Go, ay nakalikom rin ng hundreds of millions worth of contracts, kahit limitado ang kanilang lisensya. Ayon sa vlog, nagawa ito sa pamamagitan ng joint ventures, kabilang ang Php816 million partnership sa kumpanya ng Discaya na St Gerard, na tinaguriang bahagi ng isang mas malaking sindikato ng kontratista sa ilalim ng administrasyon ni Duterte.

Ayon sa content creator, nakapagtataka na sa kabila ng malaking halaga ng pera at proyekto, tila hindi nakakaladkad ang pamilya ni Senator Bongo sa mga kasong legal na iniimbestigahan. Binanggit niya na posibleng may impluwensya si Senator Bongo at dating Pangulong Duterte sa pagkuha ng kontrata, at ang mga paliwanag na walang kinalaman ang senador ay kadalasang madaling ipalabas sa publiko: “Wala akong inalaman sa business nila, nagtatrabaho lang ako bilang senador,” ayon sa sinabi ng content creator na opinyon lamang ito ni Bongo.

Isa sa mga kritikal na punto ay ang pagkaka-partner ng pamilya ni Bongo sa Discaya companies, na kilala sa malalaking proyekto at malalim na ugnayan sa pamahalaan. Ang COA documents ay malinaw na nagpapakita ng pattern ng pag-award sa parehong mga kumpanya sa loob ng higit isang dekada, at ito ay nagbigay daan sa malaking bilyon-bilyong halaga ng public works contracts.

Sa vlog, binanggit din ang posibleng legal na aksyon: si Trilyanes, na kilala sa pagsusuri ng mga government projects at pag-file ng plunder complaints, ay maaaring magsampa ng kaso laban kay Senator Bongo at sa pamilya nito. Ayon sa content creator, mayroon na silang two-decade information tungkol sa infra projects ng Go family, at nakapaloob dito ang detalyadong record ng bawat proyekto, attachments, at annexes hanggang 2018.

Ang mga plunder at graft charges ay may batayan sa ilalim ng batas na kung mapatunayang may illegal benefits na higit Php50 million ang na-enjoy ng pamilya ng isang opisyal dahil sa impluwensya nito, puwede silang managot. Ang Ombudsman ay nagluwag na rin ng patakaran sa pag-access sa financial documents ng mga opisyal upang mas mapabilis ang pagsisiyasat at accountability.

Bukod sa legal na aspeto, ipinaliwanag ng content creator ang social at political implications. Ayon sa kanya, kahit may palusot o denial si Senator Bongo, common sense lamang ang magpapatunay sa koneksyon ng pamilya sa malalaking proyekto. Ang malalaking kontrata, partnership sa mga kilalang contractors, at impluwensya sa administrasyon ay malinaw na nagpapakita ng pattern na hindi basta-basta mapaliwanag.

Hindi rin pinalampas sa vlog ang isyu ng transparency at accountability sa publiko. Binanggit na ang mga citizen watchdogs at journalists ay may mahalagang papel sa pagbibigay-linaw sa ganitong usapin, lalo na sa mga malalaking infra projects at government contracts. Ang detalyadong records mula sa COA, pati na rin ang mga dokumento ng joint ventures at project awards, ay nagbibigay ng malinaw na ebidensya sa publiko kung paano ginagamit ang pondo ng bayan.

Sa huli, ang content creator ay nagpaalala sa publiko na maging mapanuri at huwag basta maniwala sa simpleng denial o paliwanag ng mga opisyal. Ang patuloy na pagsilip sa financial records, proyekto, at partnership ng mga public figures ay mahalaga upang mapanatili ang transparency at integrity ng gobyerno.

Ang kaso ng pamilya ni Senator Bongo ay patuloy na minomonitor, at ang mga legal na hakbang ay inaasahang susundan ng masusing imbestigasyon. Ayon sa vlog, may mga bagong dokumento at attachments na lumalabas na posibleng magbigay-linaw sa buong proseso at maipakita kung sino talaga ang may pananagutan sa mga bilyon-bilyong government contracts.

Ang mga netizens at stakeholders ay hinihikayat na subaybayan ang mga developments at maging maingat sa pagbibigay opinyon. Ang public accountability, legal compliance, at transparency ay mahalagang aspeto sa pagpapatakbo ng pamahalaan, at ang bawat mamamayan ay may karapatang malaman ang buong katotohanan.

Sa kabuuan, ang mga impormasyon sa vlog ay nagpapakita na ang pamilya ni Senator Bongo at ang kanilang mga partners ay nakatanggap ng malalaking proyekto sa ilalim ng administrasyon ni Duterte. Bagama’t may denial at paliwanag na wala silang kinalaman, malinaw sa mga COA documents ang pattern ng bilyon-bilyong proyekto at partnerships. Ang paparating na legal proceedings at imbestigasyon ay magbibigay ng mas malinaw na larawan sa publiko kung sino ang dapat managot at paano naipamahagi ang public funds sa nakaraang dekada.